فصل 4آزمایش ٤ـ ١هدف: اندازه گیری ضریب انبساط طولیوسیله های موردنیاز: دستگاه اندازه گیری ضریب انبساططولی، چند ٔ لوله فلزی توخالی، ارلن با ٔ لوله جانبی و درپوش،ٔ لوله الستیکی، دماسنج، مجموعه پایه و گیره و چراغ الکلی.شرح آزمایش:١ــ طول ٔ لوله توخالی موردنظر را اندازه بگیرید (L 1) و لوله راروی دستگاه نصب کنید.٢ــ در ارلن مقداری آب بریزید و درپوش آن را بگذارید.٣ــ دمای محیط را بخوانید (١ θ) و دماسنج را در جای نشان دادهشده قرار دهید.٤ــ ارلن را گرما دهید تا آب به جوش آید.ــ5 آن قدر صبر کنید تا بخار آب از لوله خارج و ٔ لوله توخالی کامال ً گرم شود و سپس دمای دماسنج را بخوانید (٢ θ .)ــ6 افزایش طول ٔ میله توخالی را با ریزسنج متصل به دستگاه اندازه بگیرید (∆L .)ــ 7 با استفاده از ٔ رابطه 2ــ4 ضریب انبساط طولی را به دست آورید.ــ 8 میتوانید این آزمایش را برای میله های توخالی دیگر، تکرار کنید.دماسنج نواری دوفلزه: نوار دوفلزه (بیمتال 1) از دو ٔ تیغه فلزی متفاوت، مانند برنج و آهن ساختهشده است که سرتاسر به هم جوش داده شده یا پرچ شدهاند. هرگاه این نوار، گرم یا سرد شود، نوار مانندشکل 10ــ4 (الف) خم میشود (شکل با اندکی اغراق رسم شده است). از این ویژگی میتوان برایدماسنجی و ساختن دماسنج استفاده کرد. به این نوع دماسنجها، دماسنج نواری دوفلزه گفته میشود.10ــ4شکل (ب)، طرحی از این دماسنج را که در آن از یک نوار ٔ دوفلزه پیچه ای استفاده شده است،نشان میدهد و شکل 10ــ4 (پ)، تصویری واقعی از این نوع دماسنج است.عقربهانتهای ثابت(الف) نوار دوفلزۀ پیچه ای (ب()پ)ــ4شکل 10 (الف) با گرم و سرد شدن، نوار دوفلزه در جهت های مخالفی خم میشود.(ب) یک نوار دوفلزۀ پیچه ای (پ) یک دماسنج نواری واقعیbiــmetal ــ 190