
فصل 4 دما و گرما75757560453015015304560150 135 120 105 90 75 60 45 30 15 0 15 30 45 80 75 90 105 120 135 150 165هواشناسان براساس تصویرهای ماهوارهای وضعیت هوا را پیشبینی میکنند. یکی از بخش های عمدۀ گزارش آنها، اعالم دمایمناطق مختلف زمین است. این تصویر ماهواره ای، دمای آب روی سطح کرۀ زمین را در یک روز خاص نمایش میدهد. رنگ هانشان دهندۀ گسترۀ دمایی از کمترین (بنفش) تا بیشترین (قرمز) است.عددهای محور افقی، طول جغرافیایی و عددهای محور عمودی،عرض جغرافیایی را نشان میدهند.چگونه آب میتواند آتش را خاموش کند؟ چرا آتشنشانها لباسهای براق روشن میپوشند؟ چرا ٔ پارچه خیسیکه روی بند پهن شده است، ساعتی بعد خشک میشود؟ چگونه بادهای ساحلی به وجود میآیند؟ چگونه شیشههایدوجداره مانع از اتالف گرما میشوند؟ چگونه با اسپری کردن باغ های میوه میتوان از یخزدن آنها در شبی سردجلوگیری کرد؟ چرا بیشتر پلها به صورت بخشهایی مجزا ساخته میشوند که ٔ فاصله کمیبین آنها وجود دارد؟چگونه موهای خرسهای قطبی میتواند آنها را از سرمای ٔ کشنده قطب در امان نگه دارد؟ پاسخ این پرسشها وبسیاری از پرسشهای مشابه را میتوان با بررسی مفهوم دما وگرما و اثرهای آن روی ماده به دست آورد.در کتابهای علوم با مفهومهای دما و گرما به طور ساده آشنا شدید. در این فصل، ضمن گسترش و توضیح بیشتراین مفاهیم به بررسی مواردی از قبیل دماسنجی و اثر تغییر دما بر حجم مواد میپردازیم. افزون بر اینها، گرماسنجیو اندازهگیری گرمای ویژه، تغییر حالت مواد و گرمای ذوب و تبخیر را بررسی میکنیم و راههای انتقال گرما را موردبحث قرار میدهیم و سرانجام قانون گازها را بررسی میکنیم.