جواب فعالیت صفحه ۶۸ فیزیک (2) - تجربی

الف) طبق آنچه در شکل ۳ـ۶ دیدیم، جهت بردار میدان مغناطیسی در هر نقطه همان جهتی است که قطب N عقربه نشان می‌دهد. خط‌های میدان مغناطیسی از قطب N خارج و به قطب S وارد می‌شوند. در نقطه‌های نزدیک‌تر به قطب‌ها، خط‌های میدان به هم نزدیک‌ترند و عقربه بیشتر تحت تأثیر میدان قرار می‌گیرد.

با توجه به این نکته، جهت‌گیری عقربه در نقطه‌ها را این‌گونه تعیین می‌کنیم:

• نقطهٔ ۱ (سمت راست آهنربا، نزدیک قطب N): عقربه به سمت راست است، یعنی از آهنربا دور می‌شود.
• نقطهٔ ۲: عقربه به سمت بالا و راست است، و چون این نقطه بالای آهنربا است، شیب آن بیشتر رو به بالا است.
• نقطهٔ ۳ (بالای آهنربا): عقربه به سمت چپ است.
• نقطهٔ ۴: عقربه به سمت پایین و راست است.
• نقطهٔ ۵ (سمت چپ آهنربا، نزدیک قطب S): عقربه به سمت راست است، یعنی به سوی آهنربا جهت دارد.
• نقطهٔ ۶: عقربه به سمت بالا و راست است.
• نقطهٔ ۷ (پایین آهنربا): عقربه به سمت چپ است.
• نقطهٔ ۸: عقربه به سمت پایین و راست است.

جهت‌ها را روی شکل با پیکان نشان داده‌ایم.

ب) عقربه در این حرکت یک بار کامل دور آهنربا می‌چرخد. زاویهٔ عقربه را نسبت به نقطهٔ ۱ (صفر درجه) در هر نقطه بررسی می‌کنیم:

• از ۱ تا ۲ تقریباً ۷۰° پاد‌ساعت‌گرد.
• از ۲ تا ۳ حدود ۱۱۰° دیگر.
• از ۳ تا ۴ حدود ۱۱۰° دیگر.
• و همین‌طور تا برگشت به نقطهٔ ۱.

جمع این چرخش‌ها حدود \(720^\circ\) می‌شود، یعنی:

\[\frac{720^\circ}{360^\circ} = 2\]

پس عقربه در این حرکت دو دور پیرامون محور خودش می‌چرخد.