
پیشگفتارپروردگار مهربان را سپاس میگوییم که درپی استقرار پایه ی ششم ابتدایی، توانستیم با تکیه بر مبانی تعلیم وتربیت اسالمیو نیز توجّه به چهارچوب برنامه ی درسی ملّی به بازنگری محتوای درس فارسی بپردازیم و کار تهیه،طرّاحی و سازماندهی ساختار و محتوای کتاب درسی و دیگر کارافزارهای آموزشی را به فرجام برسانیم .امیدواریم آموزش این محتوا، سبب شکوفایی استعدادهای نوآموزان و آینده سازان ایران اسالمیو رشد و بهبودفرایند آموزش عمومیمیهن عزیزمان شود .فارسی، جایگاه و اهم یت بسیار ارجمندی دارد؛ چون از سویی هویت فرهنگی ما را سامان میّزبان دهد و از دیگرسوی، درگاهِ رفتن به دنیای آموزش و یادگیری دیگر علوم و فضایل است .درس فارسی، پیام آور شکوه و جاللِ فکر و فرهنگ ایران اسالمیدر طول روزگاران است؛ جوهره ی آثارحکیمان و فرزانگان پهنه ی علم و ادب فارسی، همواره از سرچشمه ی زالل معارف باورشناختی دین اسالم وبن مایه های فرهنگی، مایه ور است .بزرگان و ستارگانِ درَخشان آسمان فرهنگ و ادب فارسی، همچون فردوسی، سعدی، مولوی، حافظ و مالصدراو ... ، حکیمان الهی و انسان های فرهیخته و دین باوری بوده اند که رگ رگِ وجودشان از آن سرچشمه ها، بارور وسیراب شده و به همین سبب است که آثار این ادیبان و عالمان، روایتگر معارف قرآنی و ظرایف حکمیزبان و ادبیاتفارسی است . زبان فارسی، روح ملّت و جانمایه ی وحدت آفرین ایرانیان در سراسر عالم است .برای اینکه آموزش محتوای کتاب فارسی پایه ی ششم به فراخور شأن و جایگاه درس فارسی و همسو با اصولو اهداف برنامه و انتظارات مولّفان، انجام گیرد، توجّه به نکات ذیل، ضروری است :1 رویکرد عام تدوین و سازماندهی محتوا و تألیف کتاب، شکوفایی فطرت الهی با تکیه بر نگرش فرهنگی ــتربیتی است .2 رویکرد خاصّ آموزش محتوا بر مهارت آموزی یا آموزش مهارت های زبانی و فرازبانی، استوار است؛ به همینروی، همزمان به مهارت های خوانداری و نوشتاری و نیز مهارت های فرازبانی (تفکّر، نقد و تحلیل) پرداخته ایم .3 بر پایه ی برنامه ی درسی فارسی، جهت گیری زبان آموزی از اوّل دبستان تا پایه ی ششم، حرکتی از زبان به سویادبیات است؛ به همین دلیل است که در فارسی اوّل دبستان، همه چیز در خدمت آموزش و یادگیری نشانه هایزبانی (الفبا) است . هرچه از پلکان زبان آموزی، باالتر میآییم به بار فرهنگی ــ ادبی آن افزوده میشود؛ یعنی در پایه ی اوّل، زبان، موضوع و هدف آموزش بوده است ولی در پایه های باالتر مثل ششم، زبان گذرگاهی است برایرفتن به دنیای معانی و مفاهیم علوم گوناگون .4 این کتاب به قلمروی شفاهی زبان و به بیان دیگر به قلمروی دریافتی یا ادراکی زبان مربوط میشود؛ بنابراین،الزم است در فرایند یاددهی ــ یادگیری، عناصر و ریزمهارت های خوانداری (دیدن و گوش دادن انتقادی، بهره گیریاز دیگر حواس ظاهری در پرورش ذهن و زبان، رعایت آهنگ، لحن کالم، تکیه، مکث و درنگ در خوانشِ متن وتقویت خواندن انتقادی) آموزش داده شود تا زبان آموز را پس از درک و دریافت درست به تفکّر در الیه های زیرینمتن درس و نقد و تحلیل وادارد .5 در تدوین این کتاب به موضوع تقویت فرهنگ مطالعه و کتاب خوانی، پژوهش، اندیشه ورزی و پرورش تفکّر،نقد و تحلیل، و درک متن، توجّه کافی شده است .6 در کتاب های فارسی از سه نوع خط استفاده شده است : خطّ نسخ یا خطّ خواندنی، دوم خطّ تحریری یا خطّنوشتنی و سوم خطّ نستعلیق ساده یا خطّ هنری . خطّ خواندنی، خطّی است که در کتاب ها و روزنامه ها استفاده6