فیزیک (2) - تجربی صفحه ۷
الکتریسیته ساکنخوب است بدانیدتمامی‌اجسام به علت جرمشان بر یکدیگر نیروی گرانشی نیز وارد می‌کنند که همواره از نوع جاذبه است. بزرگی این نیرو برایالکترون و پروتون اتم هیدروژن از مرتبه 10 -47 N است. بنابراین، در حدود 10 40 بار کوچک تر از نیروی الکتریکی بین این دوذ ّ ر ه است و این نشان می‌دهد نیروی گرانشی به مراتب ضعیف تر از نیروی الکتریکی است.خوب است بدانید: DNAاطالعات ژنتیکی ِ در مولکول های خاصی به نام ِ د نا T A(DNA)وجود دارد. در واقع د نا دارای اطالعات و دستورهایی برای ِ تعیین C G C Gو ایجاد صفات ارثی ما و ٔ همه جانداران است. در مولکول های د نا T Aچهار نوع باز به نام ِ های آدنین ،(A) سیتوزین ،(C) گوانین (G) و A G T Cتیمین (T) وجود دارد. د نا مولکولی دو رشته ای است که به صورت C Gمارپیچ دوگانه پیچیده شده است. همان طور که در شکل نشان داده C A T Gشده است این دو رشته توسط نیروهای الکتریکی به یکدیگر پیوند G T A Cخورده اند؛ مثال ً در شکل می‌بینیم که همواره آدنین و تیمین در دو T Aطرف رشته و مقابل هم قرار دارند. به همین ترتیب G و C نیز در دو A Tطرف رشته و مقابل هم قرار دارند.بارهای مثبت در یک طرف رشته و بارهای منفی در طرفدیگر، دو رشته را به هم زیپ می‌کنند.این جاذبه آن قدر هست که رشته ها از هم نگسلد، اما به حد کافی ضعیف نیز هست تا درفرایند رونویسی از هم گسیخته گردد.برایند نیروهای الکتریکی: اگر به جای دو ّ ذر ٔ ه باردار، تعدادی بار نقطه ای داشتهباشیم، نیروی الکتریکی وارد بر هر ّ ذر ه، برایند نیروهایی است که هر یک از ّ ذر ه های دیگر q 3به تنهایی بر آن ّ ذر ه وارد می‌کند. q 4فرض کنید n ّ ذر ٔ ه باردار داشته باشیم که در نزدیکی بار نقطه ای q 0 قرار دارند. آن گاه 40 → 10 F → q 2 Fنیروی خالص (برایند) وارد بر بار نقطه ای q 0 با جمع برداری زیر داده می‌شود: q 0 F 20n → F +  + 20 → F + 10 → F = T → F 30 → Fشکل ــ1 9 نیروی وارد بر بار q 0 از سوی چهار بار دیگر 0 را نشان می‌دهد. q 01در این کتاب، مثال هایی را بررسی می‌کنیم که در آنها نیروهای الکتریکی وارد بر یک ّ ذر ٔ ه شکل ــ1 9 نیروی برایند وارد بر بار q 0باردار در یک راستا قرار دارند یا عمود بر یکدیگرند . 1 در اینجا برابر است با→ → → → →40 F + 30 F + 20 F + 10 F = 0 T Fــ1 بررسی حالت هایی که نیروها هم راستا و یا عمود بر هم نیستند، خارج از ٔ برنامه درسی این کتاب بوده و نباید مورد ارزشیابی قرارگیرد.7