فیزیک (2) - تجربی صفحه ۹۸
فصل 3I می‌توان نشان داد با تغییر شار مغناطیسی، جریانی که در پیچه القا می‌شود، از رابطه زیر به دستI m می‌آید 1 :T 4 3)10 ــ3(t π 2 sin m I = It T T T o T2 4I m − در این رابطه I m ٔ بیشینه جریان القا شده در پیچه است. ٔ رابطه 10ــ3 همچنین نشان می‌دهد کهشکل ــ3 35 نمودار جریان متناوب جریان القایی در پیچه، به طور سینوسی تغییر می‌کند، به همین سبب به آن جریان متناوب می‌گویند.سینوسی در یک دوره نمودار این جریان برحسب زمان، در یک دوره در شکل 35ــ3 رسم شده است.در نیروگاه های تولید برق، برای تولید جریان متناوب از مولدهای خاصی استفاده می‌شود که به آنهامولدهای صنعتی جریان متناوب می‌گویند. در مولدهای صنعتی پیچه ها ساکن اند و آهنربای الکتریکیدر آنها می‌چرخد (شکل .)36ــ3 در نیروگاه های تولید برق در ایران، آهنربای الکتریکی در هر ثانیه،50 دور درون پیچه می‌چرخد. این کمیت را بسامد برق تولید شده می‌نامند و به صورت 50Hz بیانمی‌کنند. یکای SI بسامد s -1 یا Hz(هرتز) است.(به جریان طرف مستقیم آهنربای الکتریکی()به طرف جریان خطوط متناوب انتقال)N SS ~شکل 36 ــ3 الف) در مولدهای صنعتی Nبا چرخیدن آهنربای الکتریکی بین پیچه ها، S Nجریان متناوب تولید می‌شود. ب) نمایی ازمولدهای صنعتی تولید برق. (الف()ب)مثال ـ3 8شکل روبه رو، نمودار جریان متناوب سینوسی را نشان (A) Iمی‌دهد که یک مولد جریان متناوب تولید کرده است. ٔ معادله 4 / 0جریان برحسب زمان را بنویسید.پاسخ: چون ربع چرخه در 5/0 ms طی شده است، (ms) 0 5 / 0 tدوره تناوب برابر T = 20 ms است. همچنین با توجهبه نمودار، ٔ بیشینه جریان I m = 4/0A است. در نتیجه ازٔ رابطه 9ــ3 داریم: t π 100 sin 0 / 4 = t(− π 2) A(sin 0 / 4) = t π 2 sin m I = Iٔ نتیجه نهایی برحسب یکاهای SI نوشته شده است. 10 3 s × T 20ــ1 اثبات این رابطه، خارج از اهداف برنام ٔ ه درسی این کتاب است.98