جواب فعالیت صفحه ۱۴۲ فیزیک (1)
بازگشت به صفحه کتابقایق پوتپوت، نوعی قایق اسباب بازی است که اساس کار آن مانند ماشینهای برونسوز است. در مورد این قایقهای اسباببازی تحقیق کرده و سعی کنید آن را بسازید.

فعالیت: تحقیق و ساخت قایق پوتپوت
الف) تحقیق
قایق پوتپوت یک قایق اسباببازی است که با گرما کار میکند و اساس کارش مانند ماشینهای برونسوز است: گرما از بیرون و از یک شعلهٔ کوچک به آب داده میشود و بخشی از انرژی گرمایی به کار حرکت قایق تبدیل میشود. برای تحقیق، این موارد را در منابع معتبر (کتاب، سایتهای آموزشی و فیلمهای آموزشی) بررسی کنید:
- قایق پوتپوت از چه قسمتهایی ساخته شده است؟ (بدنهٔ قایق، لولهٔ فلزی باریک و خمیده، و محل ورود و خروج آب و بخار)
- منبع گرما چیست و در کجای قایق قرار میگیرد؟
- آب داخل لوله چه تغییری میکند و بخار از کدام سوراخ بیرون میآید؟
- چرا با هر بار جوشیدن و خروج بخار، قایق به جلو حرکت میکند؟
- این قایق را با ماشین بخار وات مقایسه کنید: کدام قسمت نقش دیگ بخار و کدام نقش چگالنده را دارد؟
ب) ساخت
برای ساخت، مراحل زیر را دنبال کنید:
۱. یک بدنهٔ سبک (مثلاً از چوب یا پلاستیک) آماده کنید و آن را شبیه قایق بسازید.
۲. یک لولهٔ مسی یا فلزی باریک را خم کنید تا شکل حلقهای یا U مانند پیدا کند. یک انتهای لوله را باز بگذارید تا بخار از آن خارج شود.
۳. لوله را تا نیمه آب کنید و انتهای باز آن را رو به عقب قایق قرار دهید.
۴. قایق را روی آب بگذارید و زیر قسمت پایین لوله یک شمع یا منبع گرمای کوچک روشن کنید.
۵. هنگام انجام آزمایش مراقب آتش و بخار داغ باشید و کار را زیر نظر معلم یا بزرگتر انجام دهید.
پ) آنچه باید مشاهده کنید
وقتی آب داخل لوله گرم و بخار میشود، بخار بهصورت جریان از انتهای باز لوله بیرون میآید و قایق به جلو رانده میشود. پس از خاموش شدن یا کم شدن گرما، لوله سرد میشود و آب دوباره وارد آن میگردد. این فرایند پیدرپی تکرار میشود و در هر تکرار، قایق کمی حرکت میکند.
نتیجهگیری: در قایق پوتپوت، گرمای حاصل از سوخت به کار حرکت تبدیل میشود و دستگاه پس از طی چند مرحله به حالت اولیهٔ خود برمیگردد. بنابراین این قایق نیز مانند ماشین بخار یک ماشین گرمایی برونسوز است.

پرسش ۵-۱
|
صفحه ۱۳۲تمرین ۵-۱
|
صفحه ۱۳۳تمرین ۵ ـ ۲
|
صفحه ۱۳۴فعالیت ۵ ـ ۱
|
صفحه ۱۳۴تمرین ۵ ـ ۳
|
صفحه ۱۳۶فعالیت ۵ ـ ۲
|
صفحه ۱۳۶تمرین ۵ ـ ۴
|
صفحه ۱۳۷فعالیت ۵ ـ ۳
|
صفحه ۱۳۷تمرین ۵ ـ ۵
|
صفحه ۱۳۸پرسش ۵ـ۲
|
صفحه ۱۳۹فعالیت ۵ـ۴
|
صفحه ۱۳۹فعالیت ۵ ـ ۵
|
صفحه ۱۴۲فعالیت ۵ ـ ۶
|
صفحه ۱۴۲بدون عنوان
|
صفحه ۱۴۸