عربی، زبان قرآن (2) صفحه ۹۳
اِعـلَـمـواَ م عانِـي اأْل َ ِ فعال ال ّ ن ا ِ ق َ ص ِ ةفعل های پرکاربرد «کانَ، صا َ ر ، ل َ َيس و أَ ْ ص ب َ َ ح » افعال ناقصه نام دارند.کان چند معنا دارد:ــ1 به معنای «بود»؛ مثال: کا َ ن َّ ال ُ ْباب َ ُ م َ ْ غ َ لَقـا ً. َ در ً َ بسته ً بود.ــ2 به معنای «است»؛ مثال: ﴿إن اهلل ك ان غ فورا ر حيما ﴾ اَأْل َ ْ ح زاب: 24بی گمان خدا آمرزنده و مهربان است.ــکا3 َ ن به عنوانِ «فعل کمکی سازندۀ معادل ماضی استمراری»؛ مثال: کانوا يَ ْ س َ م عونَ: می‌شنيدند.ــ4 کا َ ن به عنوانِ «فعل کمکی سازندۀ معادل ماضی بعيد»؛ مثال: «کا َ ن الطّالِ ُ ب َ س ِ م َ ع » و«کا َ ن الطّالِ ُ ب قَد َ س ِ م َ ع » به این معناست: « دانش آموز شنيده بود .»ــ5 «کانَ» بر سر «لِـ» و « ِ ع ْ ن َ د » معادل فارسیِ «داشت» است؛ مثال:کا َ ن لـي خات َ ُ م ِ ف ضَّ ٍ ة . انگشتر نقره داشتم.کا َ ن ِ ع ْ ن دي َ س ري ٌ ر َ خ شَ ٌّ بي . تختی چوبی داشتم.مضارع کا َ ن «يَکونُ» به معنای «می‌باشد» و امر آن «کُ ْ ن » به معنای «باش» است.صـــا َ ر و أَ ْ ص ب َ َ ــح به معنای «شد» هستند. مضارع صا َ ر «يَصي ُ ر » و مضار ِ ع أَ ْ ص ب َ َ ح «يُ ْ ص ب ُ ِح »است؛ ...﴿ أ َ مثال: َ نز َ ل ِ م َ ن َّ الس ما ِ ء ً ماء َ ف ُ ـت ْ ص ِ ب ُ ح ْ َ اأْل ْ ر ُ ض ُ م ْ ـخ َ ض َّ ر ً ة 1 ﴾ اَلْ َ ح ّ ج : 63از آسمان آبی را فرو فرستاد و زمين سرسبز می‌شود.نَظ َ َّف 2 الطُّاّل ُ ب َ م د َ ر َ س تَـ ُ ه م، فَصا َ ر ِ ت الْ َ م د َ ر َ س ُ ة نَظي َ ف ً ة .دانش آموزان مدرسه شان را تميز کردند و مدرسه تميز شد.ــ1 اَلْ ُ م خْضَ َّ ر ة: سرسبز ــ2 نَظَّ َ ف : تـميز کرد93

درباره عربی، زبان قرآن (2) صفحه ۹۳

این صفحه از کتاب عربی، زبان قرآن (2) در «الدَّرسُ السّابعُ: تَأثیرُ اللُّغَةِ الفارِسیَّةِ عَلَى اللُّغَةِ العَرَبیَّةِ + مَعاني الأَفعالِ النّاقِصَةِ + حِوارٌ في المَسجِدِ» قرار دارد.

َ م عانِـي اأْل َ ِ فعال ال ّ ن ا ِ ق َ ص ِ ة فعل های پرکاربرد «کانَ، صا َ ر ، ل َ َيس و أَ ْ ص ب َ َ ح » افعال ناقصه نام دارند. ــ1 به معنای «بود»؛ مثال: کا َ ن َّ ال ُ ْباب َ ُ م َ ْ غ َ لَقـا ً. َ در ً َ بسته ً بود. ــ2 به معنای «است»؛ مثال: ﴿إن اهلل ك ان غ فورا ر حيما ﴾ اَأْل َ ْ ح زاب: 24 بی گمان خدا آمرزنده و مهربان است. ــکا3 َ ن به عنوانِ «فعل کمکی سازندۀ معادل ماضی استمراری»؛ مثال: کانوا يَ ْ س َ م عونَ:…