جواب فعالیت صفحه ۹۲ فیزیک (1)

بازگشت به صفحه کتاب

فیزیک (1)

فیزیک (1) | ۴-۲ انبساط گرمایی

صفحه ۹۲
سؤال 1

ورقه‌ای فلزی و مستطیلی‌شکل به اضلاع \(a_1\) و \(b_1\) را در نظر بگیرید. بر اثر افزایش دمای \(\Delta T\)، طول اضلاع مستطیل به اندازهٔ \(\Delta a\) و \(\Delta b\) افزایش می‌یابند. اگر ضریب انبساط طولی ورقه \(\alpha\) باشد، نشان دهید که افزایش مساحت این ورقه با تقریب مناسب از رابطهٔ \(\Delta A = 2\alpha A_1 \Delta T\) به دست می‌آید.

پاسخ

ابتدا مساحت اولیهٔ ورقه را می‌نویسیم:

\[A_1 = a_1 b_1\]

با توجه به رابطهٔ 4ـ2 برای انبساط طولی هر ضلع، افزایش طول هر ضلع را به دست می‌آوریم:

\[\Delta a = \alpha a_1 \Delta T \qquad , \qquad \Delta b = \alpha b_1 \Delta T\]

پس اضلاع مستطیل بعد از گرم شدن برابر می‌شوند با:

\[a_2 = a_1 + \Delta a \qquad , \qquad b_2 = b_1 + \Delta b\]

مساحت جدید ورقه برابر است با:

\[A_2 = a_2 b_2 = (a_1 + \Delta a)(b_1 + \Delta b) = a_1 b_1 + a_1 \Delta b + b_1 \Delta a + \Delta a \Delta b\]

افزایش مساحت را حساب می‌کنیم. چون \(a_1 b_1 = A_1\) است:

\[\Delta A = A_2 - A_1 = a_1 \Delta b + b_1 \Delta a + \Delta a \Delta b\]

حالا به جای \(\Delta a\) و \(\Delta b\) مقدارشان را قرار می‌دهیم:

\[a_1 \Delta b = a_1 (\alpha b_1 \Delta T) = \alpha A_1 \Delta T\]

\[b_1 \Delta a = b_1 (\alpha a_1 \Delta T) = \alpha A_1 \Delta T\]

\[\Delta a \Delta b = (\alpha a_1 \Delta T)(\alpha b_1 \Delta T) = \alpha^2 A_1 \Delta T^2\]

بنابراین:

\[\Delta A = 2\alpha A_1 \Delta T + \alpha^2 A_1 \Delta T^2\]

در این رابطه، \(\alpha\) حدود \(10^{-5}\) بر کلوین است و در تغییرات دمای معمولی، \(\Delta T\) هم عدد کوچکی است. پس حاصل ضرب \(\alpha \Delta T\) خیلی کوچک‌تر از ۱ است؛ برای مثال اگر \(\alpha = 10^{-5}\,1/K\) و \(\Delta T = 100\,K\) باشد، داریم \(\alpha \Delta T = 10^{-3}\). به این ترتیب جملهٔ \(\alpha^2 A_1 \Delta T^2\) در مقایسه با \(2\alpha A_1 \Delta T\) بسیار کوچک است و می‌توان از آن صرف‌نظر کرد.

در نتیجه:

\[\Delta A \approx 2\alpha A_1 \Delta T\]

یعنی افزایش مساحت ورقهٔ مستطیلی با تقریب مناسب از رابطهٔ \(\Delta A = 2\alpha A_1 \Delta T\) به دست می‌آید که همان رابطهٔ 4ـ3 است.

فعالیت‌های این فصل
همه فعالیت‌های «فصل ۴: دما و گرما» اینجاست.

تمرین

|

صفحه ۸۵
جواب تمرین صفحه ۸۵ فیزیک (1)

تمرین

|

صفحه ۸۵
جواب تمرین صفحه ۸۵ فیزیک (1)

فعالیت

|

صفحه ۸۶
جواب فعالیت صفحه ۸۶ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ۲

|

صفحه ۸۷
جواب فعالیت صفحه ۸۷ فیزیک (1)

پرسش ۴ـ۱

|

صفحه ۸۸
جواب پرسش صفحه ۸۸ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ۳

|

صفحه ۸۸
جواب فعالیت صفحه ۸۸ فیزیک (1)

آزمایش ۴-۱

|

صفحه ۹۰
جواب آزمایش ۴-۱ صفحه ۹۰ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ۴

|

صفحه ۹۲
در حال مشاهده

تمرین ۴ـ۳

|

صفحه ۹۲
جواب تمرین صفحه ۹۲ فیزیک (1)

فعالیت 4-5

|

صفحه ۹۴
جواب فعالیت 4-5 صفحه ۹۴ فیزیک (1)

تمرین 4-4

|

صفحه ۹۴
جواب تمرین 4-4 صفحه ۹۴ فیزیک (1)

پرسش ۴-۲

|

صفحه ۹۷
جواب پرسش ۴-۲ صفحه ۹۷ فیزیک (1)

پرسش ۴ـ۳

|

صفحه ۹۹
جواب پرسش صفحه ۹۹ فیزیک (1)

تمرین ۴-۵

|

صفحه ۱۰۱
جواب تمرین ۴-۵ صفحه ۱۰۱ فیزیک (1)

آزمایش ۴ـ ۲

|

صفحه ۱۰۲
جواب آزمایش صفحه ۱۰۲ فیزیک (1)

فعالیت 4-6

|

صفحه ۱۰۴
جواب فعالیت 4-6 صفحه ۱۰۴ فیزیک (1)

فعالیت ۴-۷

|

صفحه ۱۰۵
جواب فعالیت ۴-۷ صفحه ۱۰۵ فیزیک (1)

آزمایش ۴-۳

|

صفحه ۱۰۶
جواب آزمایش ۴-۳ صفحه ۱۰۶ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ ۸

|

صفحه ۱۰۷
جواب فعالیت صفحه ۱۰۷ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ۹

|

صفحه ۱۰۸
جواب فعالیت صفحه ۱۰۸ فیزیک (1)

پرسش ۴ـ۴

|

صفحه ۱۰۸
جواب پرسش صفحه ۱۰۸ فیزیک (1)

پرسش ۴ـ۵

|

صفحه ۱۰۹
جواب پرسش صفحه ۱۰۹ فیزیک (1)

آزمایش ۴ـ ۴

|

صفحه ۱۱۰
جواب آزمایش صفحه ۱۱۰ فیزیک (1)

تمرین ۴ـ ۶

|

صفحه ۱۱۰
جواب تمرین صفحه ۱۱۰ فیزیک (1)

فعالیت ۴ ـ ۱۰

|

صفحه ۱۱۱
جواب فعالیت صفحه ۱۱۱ فیزیک (1)

فعالیت ۴ ـ ۱۱

|

صفحه ۱۱۱
جواب فعالیت صفحه ۱۱۱ فیزیک (1)

فعالیت ۴-۱۲

|

صفحه ۱۱۲
جواب فعالیت ۴-۱۲ صفحه ۱۱۲ فیزیک (1)

آزمایش ۴ـ۵

|

صفحه ۱۱۳
جواب آزمایش صفحه ۱۱۳ فیزیک (1)

پرسش ۴ ـ ۶

|

صفحه ۱۱۴
جواب پرسش صفحه ۱۱۴ فیزیک (1)

فعالیت ۴ ـ ۱۳

|

صفحه ۱۱۴
جواب فعالیت صفحه ۱۱۴ فیزیک (1)

فعالیت 4-14

|

صفحه ۱۱۶
جواب فعالیت 4-14 صفحه ۱۱۶ فیزیک (1)

فعالیت ۴ ـ ۱۵

|

صفحه ۱۱۸
جواب فعالیت صفحه ۱۱۸ فیزیک (1)

فعالیت ۴ـ۱۶

|

صفحه ۱۲۱
جواب فعالیت صفحه ۱۲۱ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۴
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۴ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۴
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۴ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۵
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۵ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۵
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۵ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۶
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۶ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۱۲۶
جواب بدون عنوان صفحه ۱۲۶ فیزیک (1)
صفحه ۹۲