جواب فعالیت صفحه ۳۹ فیزیک (1)
بازگشت به صفحه کتابآزمایشی طراحی و سپس اجرا کنید که به کمک آن بتوان نشان داد فشار در یک عمق معین از مایع به جهتگیری سطحی که فشار به آن وارد میشود بستگی ندارد.
هدف آزمایش: نشان دادن اینکه فشار در یک عمق معین از آب به جهت سطحی که فشار به آن وارد میشود بستگی ندارد.
وسایل لازم:
- یک ظرف بزرگ پر از آب
- یک فشارسنج U شکل (لولهٔ U شکل با مایع رنگی، مثلاً آب رنگی)
- یک لولهٔ لاستیکی نازک که یک سرش به شاخهٔ U شکل وصل است و سر دیگرش با یک غشای لاستیکی نازک (مثلاً تکهٔ بادکنک) بسته شده است
- یک خطکش و یک نوار چسب یا علامتگذاری برای تعیین عمق
مراحل طراحی و اجرا:
۱. فشارسنج را آماده کنید. سر آزاد شاخهٔ U شکل را به هوای آزاد باز بگذارید. سطح مایع در دو شاخه باید همتراز باشد. اگر نبود، یک شاخه را کمی بالا یا پایین ببرید تا همتراز شوند.
۲. لولهٔ لاستیکی را به کمک خطکش در داخل آب فرو ببرید تا غشای لاستیکی به عمق \(h = 10 \ \text{cm}\) برسد. مرکز غشا را در همین عمق ثابت نگه دارید. برای این کار میتوانید لوله را به یک چوب یا خطکش ببندید تا عمق آن در تمام آزمایش ثابت بماند.
۳. با نگه داشتن عمق ثابت، غشا را در جهتهای مختلف قرار دهید:
- الف) غشا افقی و رو به بالا
- ب) غشا عمودی
- پ) غشا با زاویهٔ حدود \(45^\circ\) نسبت به افق
- ت) غشا افقی و رو به پایین
در هر حالت، اختلاف ارتفاع دو سطح مایع در فشارسنج U شکل، یعنی \(\Delta h\)، را اندازه بگیرید و یادداشت کنید.
۴. هر اندازهگیری را دو یا سه بار تکرار کنید و میانگین آنها را بنویسید.
نتیجهٔ مورد انتظار:
فشار وارد بر غشا از رابطهٔ \(P = P_0 + \rho g h\) به دست میآید. در این رابطه فقط عمق \(h\) وجود دارد و جهت غشا در آن ظاهر نمیشود. بنابراین اختلاف فشار با هوای بیرون، یعنی \(\rho g \Delta h\)، در همهٔ جهتها باید یکسان باشد، و در نتیجه \(\Delta h\) در همهٔ حالتها تقریباً برابر باشد.
جدول نمونه:
مقدارهای زیر نمونهاند؛ اندازهگیری شما ممکن است کمی فرق کند.
| جهت غشا | \(\Delta h\) (cm) |
|---|---|
| افقی، رو به بالا | 10/0 |
| عمودی | 9/8 |
| مورب، حدود \(45^\circ\) | 10/1 |
| افقی، رو به پایین | 9/9 |
نتیجهگیری: اختلاف ارتفاعها در حدود \(10 \ \text{cm}\) و با تفاوت کوچک ناشی از خطای اندازهگیری است. پس فشار در عمق \(10 \ \text{cm}\) از آب، به جهت سطحی که فشار به آن وارد میشود بستگی ندارد و فقط به عمق بستگی دارد.

فعالیت ۲ـ۱
|
صفحه ۲۵فعالیت ۲-۲
|
صفحه ۲۶پرسش ۲-۱
|
صفحه ۲۶پرسش ۲ـ۲
|
صفحه ۲۹فعالیت ۲ـ۳
|
صفحه ۳۰پرسش ۲ـ۳
|
صفحه ۳۰فعالیت ۲ـ۴
|
صفحه ۳۰فعالیت ۲ ـ ۵
|
صفحه ۳۱فعالیت 2ـ6
|
صفحه ۳۲پرسش ۲-۴
|
صفحه ۳۴تمرین ۲-۱
|
صفحه ۳۶تمرین ۲-۲
|
صفحه ۳۶«تمرین ۲-۳»
|
صفحه ۳۷پرسش ۲ـ۵
|
صفحه ۳۸فعالیت ۲ـ۷
|
صفحه ۳۹تمرین ۲-۴
|
صفحه ۴۰فعالیت ۲ـ۸
|
صفحه ۴۱پرسش ۲-۶
|
صفحه ۴۲پرسش ۲ـ۷
|
صفحه ۴۵پرسش ۲-۸
|
صفحه ۴۷بدون عنوان
|
صفحه ۴۸