جواب فعالیت صفحه ۳۰ فیزیک (1)

بازگشت به صفحه کتاب

فیزیک (1)

فیزیک (1) | 2-2 نیروهای بین‌مولکولی

صفحه ۳۰
سؤال 1

یک طرف یک تکه شیشهٔ کوچک (با ابعادی حدود ۱۰ cm در ۱۰ cm) را کمی بالاتر از شعلهٔ یک شمع بگیرید تا سطح شیشه به طور کامل دوداندود شود. شیشه را از طرف تمیز آن روی سطحی افقی قرار دهید و سپس روی سطح دوداندود شدهٔ آن چند قطره آب بریزید. آنچه را مشاهده می‌کنید در گروه خود به بحث بگذارید و نتیجه را به کلاس ارائه دهید.

بار دیگر سطح شیشه را به جای دوداندود کردن، با روغن چرب کنید و آزمایش را تکرار کنید. مشاهدهٔ خود را توضیح دهید و نتیجه را به کلاس گزارش دهید. (پس از بحث کافی در خصوص این فعالیت، دوباره به تصویر و پرسش شروع فصل بازگردید و پاسخی قانع‌کننده ارائه دهید.)

پاسخ

الف) مشاهده روی سطح دوداندود

وقتی چند قطره آب روی سطح دوداندودِ شیشه می‌ریزید، معمولاً این مشاهده‌ها را خواهید داشت (این‌ها نمونه‌اند؛ مشاهدهٔ شما ممکن است کمی فرق کند):

  • قطره‌های آب روی سطح پخش نمی‌شوند و به شکل قطره‌های کروی و برجسته روی شیشه باقی می‌مانند.
  • زاویهٔ تماس قطره با سطح زیاد است و قطره‌ها به راحتی روی سطح می‌غلتند.

دلیل: دوده از ذره‌های ناقطبی تشکیل شده است و آب با آن دگرچسبی ضعیفی دارد. بنابراین نیروی هم‌چسبی بین مولکول‌های آب، از نیروی دگرچسبی بین آب و دوده بیشتر است. در این حالت آب، سطح را تر نمی‌کند و به شکل قطره جمع می‌شود.

ب) مشاهده روی سطح چرب‌شده

با روغن، آزمایش را تکرار کنید. نتیجه‌ای مشابه می‌بینید: قطره‌های آب روی سطح پهن نمی‌شوند و کروی باقی می‌مانند.

دلیل: روغن نیز ناقطبی است و با آب دگرچسبی ضعیفی دارد. پس نیروی هم‌چسبی بین مولکول‌های آب بیشتر از نیروی دگرچسبی بین آب و روغن است و آب، سطح را تر نمی‌کند.

ج) مقایسه و نتیجه

اگر همین آزمایش را روی شیشهٔ تمیز انجام دهید، آب روی آن پخش و پهن می‌شود، زیرا در این حالت نیروی دگرچسبی بین آب و شیشه بیشتر از نیروی هم‌چسبی بین مولکول‌های آب است.

نتیجه: هرگاه نیروی هم‌چسبی بین مولکول‌های مایع از نیروی دگرچسبی بین مولکول‌های مایع و جامد بیشتر باشد، مایع جامد را تر نمی‌کند.

در پایان، نتیجهٔ این آزمایش را در کلاس گزارش دهید و سپس به تصویر و پرسش آغاز فصل برگردید و با استفاده از مفهوم نیروهای هم‌چسبی و دگرچسبی پاسخ خود را بنویسید.

فعالیت‌های این فصل
همه فعالیت‌های «فصل 2: ویژگی‌های فیزیکی مواد» اینجاست.

فعالیت ۲ـ۱

|

صفحه ۲۵
جواب فعالیت صفحه ۲۵ فیزیک (1)

فعالیت ۲-۲

|

صفحه ۲۶
جواب فعالیت ۲-۲ صفحه ۲۶ فیزیک (1)

پرسش ۲-۱

|

صفحه ۲۶
جواب پرسش ۲-۱ صفحه ۲۶ فیزیک (1)

پرسش ۲ـ۲

|

صفحه ۲۹
جواب پرسش صفحه ۲۹ فیزیک (1)

فعالیت ۲ـ۳

|

صفحه ۳۰
جواب فعالیت صفحه ۳۰ فیزیک (1)

پرسش ۲ـ۳

|

صفحه ۳۰
جواب پرسش صفحه ۳۰ فیزیک (1)

فعالیت ۲ـ۴

|

صفحه ۳۰
در حال مشاهده

فعالیت ۲ ـ ۵

|

صفحه ۳۱
جواب فعالیت صفحه ۳۱ فیزیک (1)

فعالیت 2ـ6

|

صفحه ۳۲
جواب فعالیت صفحه ۳۲ فیزیک (1)

پرسش ۲-۴

|

صفحه ۳۴
جواب پرسش ۲-۴ صفحه ۳۴ فیزیک (1)

تمرین ۲-۱

|

صفحه ۳۶
جواب تمرین ۲-۱ صفحه ۳۶ فیزیک (1)

تمرین ۲-۲

|

صفحه ۳۶
جواب تمرین ۲-۲ صفحه ۳۶ فیزیک (1)

«تمرین ۲-۳»

|

صفحه ۳۷
جواب «تمرین ۲-۳» صفحه ۳۷ فیزیک (1)

پرسش ۲ـ۵

|

صفحه ۳۸
جواب پرسش صفحه ۳۸ فیزیک (1)

فعالیت ۲ـ۷

|

صفحه ۳۹
جواب فعالیت صفحه ۳۹ فیزیک (1)

تمرین ۲-۴

|

صفحه ۴۰
جواب تمرین ۲-۴ صفحه ۴۰ فیزیک (1)

فعالیت ۲ـ۸

|

صفحه ۴۱
جواب فعالیت صفحه ۴۱ فیزیک (1)

پرسش ۲-۶

|

صفحه ۴۲
جواب پرسش ۲-۶ صفحه ۴۲ فیزیک (1)

پرسش ۲ـ۷

|

صفحه ۴۵
جواب پرسش صفحه ۴۵ فیزیک (1)

پرسش ۲-۸

|

صفحه ۴۷
جواب پرسش ۲-۸ صفحه ۴۷ فیزیک (1)

بدون عنوان

|

صفحه ۴۸
جواب بدون عنوان صفحه ۴۸ فیزیک (1)
صفحه ۳۰