فیزیک (2) - ریاضی فیزیک صفحه ۵۷
نیکروم 1 یا منگانین 2 است. شکل ــ15ــ2 الف نمونه ای از ساختار چنین مقاومت هایی را نشان می‌جریان دهد. الکتریکی و مدارهای جریان سیم مستقیم نیکرومی‌به دوراین مقاومت ها برای به دست آوردن مقاومت های پایین بسیار دقیق و همچنین توان های باال ساخته غالف سرامیکی مغزی سرامیکیمی‌شوند. ٔ بیشینه توان الکتریکی که این مقاومت ها می‌توانند تحمل کنند، بی آنکه بسوزند روی آنهانوشته شده است (شکل ــ2 ــ15 ب). الف) نمونه ای از ساختار یک مقاومت پیچه اییکی از انواع مشهور مقاومت های پیچه ای، رئوستا 3 نام دارد که یک نوع مقاومت متغیر است.در مدارهای الکترونیکی وسیله ای به نام پتانسیومتر 4 به نوعی همان نقش را انجام می‌دهد. این نوعمقاومت ها، متغیرند. یک رئوستا از سیمی‌با مقاومت ٔ ویژه نسبتاً زیاد ساخته شده است. در یکی ازانواع رئوستا (رئوستای خطی)، این سیم روی استوانه ای نارسانا پیچیده شده و با استفاده از دکمه ایلغزنده که روی ریلی در باالی استوانه قرار دارد و انتهای آن با سیم در تماس است می‌تواند قسمت ب) تصویری از یک مقاومت پیچه ایدلخواهی از سیم را در مسیر جریان قرار دهد، و بنابراین مقدار مقاومت را تغییر داده و جریان را در شکل ــ2 15مدار کنترل نماید میله ٔ (شکل فلزی .)16ــ2 لغزندهمحل اتصال A C(انتهای سیم) محل اتصالC پیچه A B A جدول ــ3ــ2 کد رنگی مقاومت هاالف) طرحی از ساختار یک رئوستای خطی ب) نماد یک رئوستا یا پتانسیومتر رنگ عدد ضریب تلرانسمادۀ مقاومتی در مدار الکتریکی سیاه ٠ ١ = ٠ ٠١قهوه ای ١ ١ ٠١قرمز ٢ ٢ ٠١لغزنده WIPER نارنجی ٣ ٣ ٠١زرد ٤ ٤ ٠١سبز ٥ ٥ ٠١A B C آبی ٦ ٦ ٠١پ) تصویر واقعی یک رئوستای خطی ت) طرحی از یک پتانسیومتر ث) تصویری واقعی از یک بنفش ٧ ٧ ٠١شکل 16ــ2 پتانسیومتر خاکستری ٨ ٨ ٠١٢ــ مقاومت های ترکیبی 5 معموال ً از کربن، برخی نیم رساناها، و یا الیه های نازک فلزی ساخته سفید ٩ ٩ ٠١شده اند. مقاومت های ترکیبی را در اندازه های خاص استانداردی تولید می‌کنند. مقدار این مقاومت ها طالیی ١- ٠١ ٥%یا روی آنها نوشته می‌شود، یا عمدتاً به صورت کدی رنگی نشان داده می‌شود که با ٣ یا ٤ ٔ حلقه رنگی نقره ای ٢- ٠١ ٠١%روی آنها مشخص شده است (شکل .)17ــ2 هر رنگ، ّ معر ف عددی است که در جدول 3ــ2 بی رنگ ٠٢%Rheostat 3ــ)آلیاژ مس، نیکل و منگنز(2ــManganin)آلیاژ نیکل و ُ ک رم(Nichrome 1ــــ4 .Potentiometer پتانسیومتر می‌تواند نقش پتانسیل سنجی نیز در مدارها داشته باشد که در آن صورت به آن پتانسیل سنج گفتهمی‌شود. این موضوع خارج از موضوع درسی این کتاب است.composition resistors 5ــ57