معنی و تعریف
[ اَ مَ ] (اِخ) حمّادی سرخسی. مؤلف
کشف المحجوب آرد (چ ژکوفسکی ص ۲۱۶)
که: وی مبارز وقت و مدّتی رفیق من بود و از
کار وی عجائب بسیار دیدم. وی از
جوانمردان متصوف بود. و جامی در
نفحات الانس از او بعنوان احمدبن حماد
سرخسی، عبارت فوق را از کشف المحجوب
نقل کرده و سپس از قول او گوید: روزی از
وی پرسیدم که: ابتداء کار تو چگونه بود؟
گفت: وقتی من از سرخس برفتم و به بیابان
درآمدم بر سر اشتران و مدتی آنجا بودم و
پیوسته دوست داشتمی که گرسنه می بودمی و
نصیب خویش بدیگری دادمی و قول خدای
تعالی در پیش دل من تازه همی بودی که:
{/Bیُؤْثِرُونَ عَلی ََ أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ کََانَ بِهِمْ
خَصََاصَةٌ .۲۲-۲۹۵۹:۹/} و بدین طائفه اعتقاد داشتم.
روزی شیری از بیابان برآمد و اشتری را از آن
من بشکست و بر بلندی شد و بانگ بکرد
هرچه اندر آن بیشه سباع بودند از انواع، چون
بانگ وی بشنیدند بر وی جمع شدند وی بیامد
و اشتر را ز هم بدرید و هیچ نخورد باز بر سر
بالا بشد سباع بجمله از گرگ و شغال و روباه
و امثال ایشان درافتادند و سیر بخوردند و وی
می بود تا همه بازگشتند آنگاه بیامد و قصد
کرد لختی از آن بخورد روباهی از دور پدید
آمد شیر بازگشت و بر بالا شد تا آن روباه
چندانکه بایست بخورد و برفت شیر فرود آمد
و لختی بخورد و من از دور نظاره میکردم
بوقت رفتن بزبانی فصیح مرا گفت: یا احمد
ایثار لقمه کار سگان است و ایثار مردان دین
باشد من این برهان از وی بدیدم دست از همه
شغلها بازداشتم و ابتدای توبهٔ
من این بود.