[ اَ عُ ] (اِخ) دمشقی. سعیدبن یعقوب. از مجیّدین نقله و مترجمین. او از اصحاب حسن بن موسی النوبختی و از خواص علی بن عیسی وزیر مقتدر خلیفه و طبیب او بود و به سال ۳۰۲ هـ . ق. منصب ریاست بیمارستان به وی مفوض گشت. ابوعثمان ظاهراً به زبان یونانی و سریانی هر دو آشنا بوده است و قفطی گوید او را تصانیفی در طب هست. و ترجمهٔ بعض کتب ارسطو و اقلیدس و اسکندر افرودیسی و فرفوریس و بابوس اسکندرانی کرده است. و از جمله: نقل کتاب الکون و الفساد ارسطو به عربی. و نقل هفت مقاله از ترجمه سریانی اسحاق از کتاب طوبیقای ارسطو به عربی. و نقل تفسیر اسکندر افرودیسی بر مقالهٔ رابعه از سماع طبیعی ارسطو به عربی. و ابن الندیم نقل کتاب المدخل الی القیاسات الحملیهٔ فرفوریوس را بدو نسبت می کند. و نقل مقالاتی از اصول هندسهٔ اقلیدس. و لکلرک احتمال میدهد که نسخه ای از هندسه که ترجمهٔ آن بلاطینیه در کتابخانهٔ پاریس به نمرهٔ ۷۲۶۶ و ۹۳۳۵ موجود است، از تألیفات ابوعثمان دمشقی است.