عربی، زبان قرآن (3) صفحه ۶۱
در پايۀ دهم با هشت ِ باب قاعده ِ مند «ثالثی مزيد» آشنا شديد که عبارت اند از:بـــاب ماضی مضارع مصدر بــاب ماضی مضارع مصدراِف ِ ت عال اِفـتَـخَـ َ ر يَـفتَ ِ خ ـ ُ ر اِفـ ِ ت ـخـار تَفعيل َ ع ـلَّـ َ م يُـ َ ع ـلِّـ ُ م ت َـعـلـيـماِس ِ ت فعال اِستَخ َ د َ م يَستَ ِ خد ُ م اِس ِ ت خدام ت َ َ ف ُّ ع ل ت َ َ ق َّ د َ م يَتَ َ ق َّ د ُ م ت َــقَـدُّماِن ِ ف عال اِ َ نس َ ح َ ب يَ َ نس ِ ح ُ ب اِ ِ نس حاب تَفا ُ ع ل ت َعا َ ر َ ف يَتَعا َ ر ُ ف ت َـعـا ُ ر فإفعـال أَ َ رس َ ـل يُـ ْ ر ِ س ُ ـل إِرســـال ُ م فا َ ع لَة سا َ ع ـ َ د يُسا ِ ع ُ د ُ م سا َ ع دَةاکنون با چند مصدر از فعل های «ثالثی مج ّ ر د» که در اين درس به کار رفته اند، آشنا شويد.مصدرهای ثالثی مج ّ ر د بی قاعده اند. در اصطالح گفته می‌شود اين مصدرها َ «س ماعی»اند؛يعنی شنيداری اند و بايد از قبل شنيده شده باشند؛ ا ّ م ا مصدرهای ثالثی مزيد چنين نيستند؛برای نـمونه وقتی که وزن «اِفتَ َ ع َ ل ، يَفتَ ِ ع ُ ل ، اِف ِ ت عال» را حفظ باشيد، به سادگی می‌دانيدمصد ِ ر فعل های اِعتَـ َ ر َ ف و اِشتَـ َ ر َ ك عبارت است از: اِع ِ ت راف و اِش ِ ت راك؛ پس مصدرهای ثالثیمزيد «قياسی»اند؛ يعنی وقتی که وزن ماضی، مضارع، امر و مصدر يک باب را بلد باشيم؛ بامقايسه کردن، بق ي ّ ۀ فعل ها و مصدرهای آن باب را می‌شناسيم؛ ا ّ م ا وقتی بدانيد مصد ِ ر فعلِظَلَ َ م ، «ظُلْم» است؛ نـمی‌توانيد مصد ِ ر فعل های َ ص ب َ ـ َ ر ، َ ذ کَ َ ر و قَ َ ر أَ را حدس بزنيد.61