دهان

دهان

مرور کار دستگاه گوارش: 1- گوارش(هضم)، 2- بَلع: فرو بردن غذا از دهان به معده، 3- جذب: ورود مواد به خون، 4- دفع: خروج مواد بی مصرف

پس دستگاه گوارش مواد را ریز و کوچک می کند تا مواد غذایی جذب شوند برای استفاده یاخته از آنها؛ البته آب، مواد معدنی و ویتامین نیاز به گوارش ندارند زیرا مولکول های کوچک و قابل جذب هستند و مستقیما جذب می شوند اما کربوهیدرات، لیپید و پروتئین نیاز به گوارش دارند.

دهان: برای نان و پنیر و سبزی که خورده بودیم، چه اتفاقی در لوله های گوارش رخ می دهد؟

جویدن غذا باعث می شود با دندان هایمان ریز شود(گوارش مکانیکی). از طرفی حرکات زبان سبب می شود غذا با بزاق دهان ترکیب شود و به صورت توده های خمیری شکل درآید.

بزاق دهان دارای آب و آنزیم(باعث تغییر شیمیایی می شود و غذاها را به ماده اولیه تبدیل می کند مثلا پروتئین را به آمینواسید تبدیل می کند) است و از غده های بزاقی ترشح می شود. آنزیم ها مولکول هایی هستند که سرعت واکنش های شیمیایی را زیاد می کنند. بعضی آنزیم ها تجزیه مواد غذایی را سرعت می بخشند؛ مثلا نوعی آنزیم بزاقی در تجزیه نشاسته به قندِ ساده نقش دارد.

چطور میفهمیم آنزیم تجزیه کننده نشاسته در بزاق ما وجود دارد؟ با جویدن زیاد مقداری نان که می دانیم نان نشاسته دارد، آنزیم بزاق نشاسته را به قند ساده تبدیل می کند و مزه شیرینی را در دهان حس می کنیم.

ترشح بزاق چه موقع هایی زیاد می شود؟ دیدن، بویدن، جویدن غذا و حتی گاهی شنیدن نام  غذا.

دندان های آسیا غذا را خرد و له می کنند اما دندان های نیش و پیش برای بریدن و تکه تکه کردن غذا استفاده می شوند.

دندان های شیری: 8 عدد پیش، 4 عدد نیش، 8 عدد آسیای کوچک، هیچ آسیای بزرگی هنگام کودکی نداریم.

دندان های دائمی: 8 عدد پیش، 4 عدد نیش، 8 عدد آسیای کوچک، 12 عدد آسیای بزرگ.

دندان شامل تاج دندان و ریشه دندان می باشد. تاج دندان خود شامل مینای دندان، عاج دندان و مغز دندان است.

خوردن شیرینی و شکلات باعث پوسیدگی دندان می شود، اما چرا؟ مواد قندی غذای باکتری هایی هستند(باکتری ها هم از قند به عنوان غذا استفاده می کنند مثل ما برای تولید انرژی از قند استفاده می کنند) که در دهان وجود دارند. این باکتری ها اسید تولید می کنند(مواد دفعی آنهاست). اسید، مینای دندان را از بین می برد و در نتیجه سبب پوسیدگی دندان می شود.

(باکتری هایی که اشاره شد به صورت طبیعی در دهان ما حضور دارند از زمان به دنیا آمدن ما از هوا، غذا یا حتی دست زدن به دهان وارد شده اند و زندگی می کنند.)