توضیحات درس

ویژگی‌های فیزیکی جامدات یونی

نقاط ذوب و جوش بالا

به دلیل وجود نیروی جاذبه قوی و سرتاسری الکترواستاتیک میان یون‌ها در سه بعد شبکه، برای فروپاشی این ساختار و غلبه بر پیوندها به انرژی حرارتی بسیار زیادی نیاز است؛ در نتیجه، ترکیبات یونی همگی نقاط ذوب و جوش بالایی دارند و در دمای اتاق جامد هستند. و بعد از جامدات کوالانسی  ، بیشترین نقطه ذوب را بین جامدات دیگر دارند

شکنندگی بلور و علت مکانیکی آن

جامدات یونی در اثر ضربه یا فشار خارجی چکش‌خوار نیستند بلکه به شدت می‌شکنند.

  • علت: با وارد شدن ضربه مکانیکی به بلور، لایه‌های یون سر می‌خورند و جابه‌جا می‌شوند. این جابه‌جایی باعث می‌شود یون‌های هم‌نام (مانند کاتیون در برابر کاتیون و آنیون در برابر آنیون) در مجاورت مستقیم یکدیگر قرار گیرند. نیروی دافعه شدید ناگهانی بین بارهای همنام، سبب رانش متقابل و خرد شدن (شکستن) بلور در امتداد صفحات بلوری می‌گردد.

وضعیت رسانایی الکتریکی

برای رسانایی الکتریکی، وجود ذره باردار آزاد و متحرک الزامی است.

  • در حالت جامد: نارسای جریان برق هستند؛ زیرا یون‌ها در مکان‌های مشخصی از شبکه بلور ساکن بوده و تنها دارای حرکت‌های ارتعاشی محدود در جای خود هستند و توانایی جابه‌جایی ندارند.

  • در حالت مذاب یا محلول در آب: رسانای جریان برق هستند؛ زیرا با ذوب شدن یا حل شدن در آب، شبکه بلور فرومی‌پاشد و یون‌ها آزادی حرکت (انتقال) پیدا کرده و به سمت قطب‌های ناهمنام حرکت می‌کنند.