مقاطع تحصیلی
جستجو در منظومه
مویرگ ها
توضیحات درس
مویرگها
سرخرگهای کوچک به مویرگهایی وصل میشوند که کوچکترین رگهای بدن میباشند.
ساختار دیواره مویرگها
- مویرگها از یک لایه بافت پوششی سنگفرشی تکلایه به همراه غشای پایه تشکیل شدهاند.
- مویرگها دیواره نازکی دارند تا امکان مبادله مواد با مایع میانبافتی ممکن شود.
- غشای پایه در مویرگها نوعی صافی برای محدود کردن عبور مولکولهای درشت ایجاد میکند.
ساختار همه رگها متناسب با کاری است که انجام میدهند؛ پس مویرگها ویژگیهایی دارند که با وظیفه آنها متناسب شده است.
یادآوری: وظیفه مویرگها تبادل مواد بین خون و مایع میانبافتی است.
ویژگی مویرگها متناسب با وظیفه:
- دیواره نازک
- جریان کند خون در مویرگها
- ایجاد شبکه وسیعی در میان بافتهای مختلف
- فاصله بسیار نزدیک مویرگها با یاختههای بافت (حدود ۲۰ میکرومتر)
نکته: فاصله نزدیک مویرگها با یاختهها امکان مبادله مواد از طریق انتشار را آسانتر میکند.
مویرگهای بدن در سه گروه قرار دارند:
مویرگهای پیوسته
- یاختههای بافت پوششی آن ارتباط تنگاتنگی با هم دارند و غشای پایه آنها کامل و یکپارچه است.
- این مویرگها در دستگاه عصبی مرکزی (مغز و نخاع) یافت میشود.
- وجود این نوع مویرگها در دستگاه عصبی مرکزی یک مکانیزم محافظتی به نام سد خونی مغزی است.
مویرگهای منفذدار
- منافذ فراوانی در غشای یاختههای پوششی دیواره این رگها وجود دارد.
- غشای پایه این مویرگها ضخیم است و خروج درشتمولکولهایی مثل پروتئین را محدود میکند.
- این نوع مویرگها در کلیهها یافت میشود.
مویرگهای ناپیوسته
- یاختههای بافت پوششی آنها به هم متصل هستند ولی حفرههایی میان آنها وجود دارد.
- غشای پایه این نوع مویرگها نیز ناقص بوده و در قسمتهایی وجود ندارد.
- این نوع مویرگها در الیاف یاختههای کبد (جگر) وجود دارند.
- وجود این نوع مویرگها باعث میشود تا مواد در کبد راحتتر تبادل پیدا کنند.