توضیحات درس

شبکه هادی قلب

شبکه هادی قلب از تمایز یاخته‌های لایه ماهیچه‌ای قلب تشکیل شده‌اند و برای عمل انقباض و استراحت قلبی اختصاصی شده‌اند:

  • این شبکه از پراکندگی رشته‌ها و گره‌ها تشکیل شده‌اند.
  • در این شبکه پیام‌های الکتریکی برای شروع انقباض سریع قلب به بافت ماهیچه‌ای ارسال می‌شود.

در شبکه هادی قلب دو گره وجود دارد که در دیواره پشتی دهلیز راست قرار دارند:

گره اول) سینوسی دهلیزی:

  • محل: در دیواره پشتی دهلیز راست و زیر منفذ بزرگ سیاهرگ زبرین قرار دارد.
  • از آنجایی که این گره شروع‌کننده پیام الکتریکی است به آن گره پیشاهنگ یا ضربان‌ساز می‌گوییم.

در شبکه هادی قلب دو گره وجود دارد که در دیواره پشتی دهلیز راست قرار دارند:

گره دوم) دهلیزی بطنی:

  • محل: در دیواره پشتی دهلیز راست و عقب دریچه سه‌لختی قرار دارد.
  • این گره انتقال‌دهنده پیام انقباضی از طریق رشته‌های هادی به بطن‌ها می‌باشد.

نکته: ابعاد گره سینوسی دهلیزی از گره دهلیزی بطنی بزرگتر است.

مجموعه‌ای از رشته‌های موجود در بافت هادی هستند که ارتباط میان دو گره و یاخته‌های ماهیچه‌ای دیواره‌های دو بطن را برقرار می‌کنند.

توجه: از هر گره تعدادی رشته هادی خارج شده و بخش‌های مختلف قلب را به هم مرتبط کرده است.

رشته‌های بافت هادی در دیواره بین دو بطن:

  • دو انشعاب چپ و راست ابتدای دیواره دو بطن در نوک قلب انشعابات بیشتری پیدا می‌کنند و در دیواره جانبی هر بطن ادامه پیدا می‌کنند.

به این ترتیب، پیام الکتریکی به یاخته‌های ماهیچه قلبی منتقل می‌شود و انقباض بطن‌ها همزمان رقم می‌خورد.

نکات تکمیلی:

  • فرستادن پیام الکتریکی از گره دهلیزی بطنی به بطن‌ها با فاصله زمانی رقم می‌خورد؛ تا انقباض دهلیزها به طور کامل اتفاق افتاده و تکمیل شود.
  • بافت پیوندی عایقی بین دهلیزها و بطن‌ها این فاصله زمانی را رقم می‌زند (یادآوری).
  • انقباض بطن‌ها از قسمت پایین آن‌ها شروع می‌شود و تا بالا ادامه می‌یابد؛ تا تمام خون موجود در بطن‌ها به طور کامل تخلیه شود.