سرخرگ ها

سرخرگ‌ها

سرخرگ‌ها دو وظیفه مهم را بر عهده دارند:

• خارج کردن خون از قلب و رساندن آن به بافت‌های بدن
• حفظ پیوستگی جریان خون و هدایت آن در سرخرگ‌ها

تعریف: تغییر حجم سرخرگ به دنبال هر انقباض بطن به صورت موجی در طول سرخرگ‌ها پیش می‌رود که به صورت نبض احساس می‌شود.

چگونگی حفظ پیوستگی جریان خون در سرخرگ‌ها

• دیواره سرخرگ‌ها قدرت کشسانی زیادی دارد.
• با انقباض بطن خون زیادی از قلب خارج و به دیواره سرخرگ‌ها فشار می‌آورد.
• ناشی از فشار خون حاصل از انقباض بطنی، دیواره سرخرگ‌ها گشاد می‌شوند.
• به هنگام استراحت قلب، دیواره کشسانی سرخرگ‌ها به حالت اولیه باز می‌گردد.
• بازگشت به حالت اولیه در سرخرگ‌ها، خون را با فشار به جلو هدایت می‌کند.

• سرخرگ‌های کوچک رشته‌های کشسانی کمتری دارند و بخش ماهیچه‌ای لایه میانی آن بیشتر است.
• این حالت باعث می‌شود با ورود خون قطر این رگ‌ها تغییر زیادی نکند و در برابر جریان خون مقاومت کنند.

نحوه تنظیم جریان خون:

• انقباض ماهیچه دیواره – مقاومت بیشتر – تنگ شدن سرخرگ کوچک
• استراحت ماهیچه دیواره – مقاومت کمتر – گشاد شدن سرخرگ کوچک

• نیرویی که از خون به دیواره رگ‌ها وارد می‌شود را فشار خون می‌گوییم.
• بیشتر سرخرگ‌ها در قسمت‌های عمقی بدن قرار گرفته‌اند، چرا که فشار خون در این رگ‌ها بالاست و اگر سرخرگی در بدن بریده شود خون بسیار زیادی از دست می‌رود و بسیار خطرناک است.

توجه: فشار خون موجود در سرخرگ‌ها برای کارکرد طبیعی بدن لازم است. دستگاه‌های اندازه‌گیری فشار خون انواع مختلفی دارند؛ از جمله عقربه‌ای، جیوه‌ای و رقمی (دیجیتال).

معمولاً فشار خون موجود در سرخرگ‌ها را با دو عدد ۱۲۰ (بیشینه) روی ۸۰ (کمینه) برحسب میلی‌متر جیوه نمایش می‌دهند.

فشار بیشینه:

• فشار حاصل از انقباض بطن‌ها
• معروف به فشار سیستولی
• نیروی حاصل از خون به دیواره سرخرگ‌ها
• این رویداد با بروز صدای اول قلب هم‌منشأ است.

معمولاً فشار خون موجود در سرخرگ‌ها را با دو عدد ۱۲۰ (بیشینه) روی ۸۰ (کمینه) برحسب میلی‌متر جیوه نمایش می‌دهند.

فشار کمینه:

• فشار حاصل از استراحت بطن‌ها
• معروف به فشار دیاستولی
• نیروی حاصل از بازگشت رشته‌های کشسان سرخرگ‌ها به حالت اولیه
• این رویداد با بروز صدای دوم قلب هم‌منشأ است.

عوامل مختلفی می‌توانند بر فشار خون تأثیرگذار باشند:

• چاقی و تغذیه نامناسب به ویژه مصرف چربی و نمک
• دخانیات و قلیان
• استرس و فشار روانی
• سابقه خانوادگی
• نوشیدن قهوه