توضیحات درس

سامانه بافت آوندی

آوند چوبی

  • یاخته‌های مرده‌ای هستند که دیواره چوبی‌شده آن‌ها باقی مانده است.
  • در ترابری شیره خام از ریشه به بخش‌های مختلف گیاه نقش دارند.
  • لیگنین در دیواره یاخته‌های آوند چوبی به شکل‌های مختلفی دیده می‌شود.

آوند چوبی شامل دو نوع یاخته است:

  • تراکئیدها: یاخته‌های دوکی‌شکل دراز
  • عناصر آوندی: قرار گرفتن دنباله‌دار یاخته‌های کوتاه

نکته: در عناصر آوندی، دیواره عرضی از بین رفته و لوله پیوسته‌ای ایجاد شده است.

آوند آبکش

  • از یاخته‌هایی ساخته می‌شود که دیواره نخستین سلولزی دارد.
  • یاخته‌های فاقد هسته ولی زنده هستند، چرا که سیتوپلاسم آن‌ها فعال است.
  • دیواره عرضی در این یاخته‌ها صفحات آبکشی دارد.
  • در ترابری شیره پرورده از اندام‌های فتوسنتزکننده نقش دارد.

توجه: در کنار آوندهای آبکشی نهاندانگان، یاخته‌های همراه وجود دارد که در ترابری شیره پرورده کمک می‌کنند.

نکته: دسته‌های فیبر اطراف مجموعه بافت آوندی را پر کرده‌اند و در پیرامون دسته‌جات فیبری، یاخته‌های پارانشیمی قرار گرفته‌اند.

توجه: در شکل مقابل، محل قرارگیری دسته‌جات آوندی و سایر یاخته‌های آن وجود دارد.

نکته: در ساقه چوبی‌شده، مقدار بافت آوند چوبی بیشتر است، چرا که یاخته‌های زنده برای دریافت شیره پرورده کمتری در این بخش‌ها وجود دارد.