توضیحات درس

بارش و سرانجام آن

می دانیم که با تابش نور خورشید به سطح اقیانوس ها دریاها و دریاچه ها آب ها تبخیر می شوند و به بالا می روند. بخار آب در بالا به علت کاهش دما متراکم شده و به ابر تبدیل می شود. با ادامه کاهش دما اگر درصد رطوبت و میزان دمای هوا به حد مناسبی برسد بارش رخ می دهد.

بارش و سرانجام آن

بارش شامل باران برف و تگرگ میشه به نظرتون چه موقع اتفاق می افتن؟ چه شرایطی دارن؟

هرگاه در فرایند متراکم شدن ابرها: 1- دمای هوا بالاتر از صفر درجه سلسیوس(یا همون سانتی گراد) باشد رطوبت هوا و بارش به صورت باران به سطح زمین می ریزد. 2- دمای هوا خیلی کم باشد رطوبت هوا به شکل برف به سطح زمین می ریزد.

(برای بیان دمای اتاقمون مثلا میگیم ما 21 درجست در واقع یکای دما رو واسه راحتی نمیگیم؛ یکای دمایی که گفتیم سلسیوس است که یک یکای رسمی حساب میشه اما بهش سانتی گراد هم میگیم که غیر رسمی تره)

حالا اگر قطره های باران در مسیر پایین آمدن به سطح زمین از توده هوای سرد عبور کنند به تگرگ تبدیل می شوند.

نحوه ایجاد باران مصنوعی در لیوان: ظرف اول (همون که آب گرم داره) سه شرط تشکیل باران یعنی تبخیر و سطح جامد و سرد شدن را دارد پس ابر تشکیل می شود ولی ظرف دوم خالی است با این حال مقداری شبنم در سطح داخلی نایلون دیده می شود زیرا در هوای خالی نیز مقدار کمی رطوبت وجود دارد که به سطح سرد می رسد.

شرط های تشکیل باران 

چند شرط اصلی برای بارش باران:

1-  وجود بخار آب در هوا: تبخیر آب معمولا از سطح دریاها، دریاچه ها، رودخانه ها و حتی گیاهان اتفاق می افتد و بخار آب وارد جو(هوا) می شود.

2- سرد شدن هوا(کاهش دما): بخار آب در هوا با افزایش ارتفاع سردتر می شود و بخار آب موجود در هوا به حالت قطرات ریز آب در می آید(یعنی بخار آب شروع به میعان تبدیل گاز به مایع می کند.

3- ذرات ریز گرد و غبار، دوده، نمک و . . . : بخار آب برای تبدیل شدن به قطره، باید چیزی برای چسبیدن داشته باشد. بخار آب به این ذرات می چسبند؛ قطرات خیلی ریز تشکیل می شوند؛ ابر به وجود می آید.

4- رشد ابرها و برخورد قطرات درون ابر: وقتی اندازه قطره ها بزرگ تر می شود و وزن آنها هم بیشتر می شود، دیگر هوا توانایی نگهداری آنها را ندارد و سقوط می کنند(بارش باران).

چند شرط تکمیلی و کمک کننده: 1- رطوبت هوا زیاد باشد(مثل شمال کشور).

2- دما باید آنقدر پایین برود که بخار آب به مایع تبدیل بشود.

وقتی رطوبت هوا بالا باشد، هوا دیگه نمیتونه بیشتر بخار آب نگه داره یعنی تعداد زیادی مولکول هستند که خیلی نزدیک هم هستند با سرد شدن هوا فاصله باز هم کمتر میشه و دیگه میچسبند بهم و قطره های کوچک آب تشکیل می شود.

در یک جمله ساده:

باران وقتی تشکیل می شود که بخار آب موجود در هوا، در اثر سرد شدن، روی ذرات گرد و غبار میعان کند تا قطرات ریز ابر بسازد و آنقدر بزرگ شود که نیروی گرانش آن را به زمین بکشد.

هواشناسی: دانشی است برای مطالعه و تحقیق درباره شناخت جو(لایه ای از گازهای دور زمین) و هوای اطراف کره زمین.

مهم ترین وظیفه آنها: اندازه گیری مقدار بارندگی در ایستگاه های باران سنجی بر حسب میلی متر.

باران به کجا می رود؟

آب از مناطق با ارتفاع بالا در جهت شیب زمین به سمت مناطق پست تر (کم ارتفاع تر) حرکت می کند.

بعد از بارش: 1- بخشی از آب تبخیر می شود و به هواکره (اتمسفر) صعود می کند. 2- قسمتی از آن در سطح زمین جاری می شود. 3- بخشی هم به درون زمین نفوذ می کند.