حسابان 1 صفحه ۱۲۴
124در فعالیت ٔ صفحه قبل، مشاهده کردیم که وقتی از سمت راست (با مقادیر بزرگ تر)2از به 2 نزدیک می‌شویم، مقادیر تابع به1 عدد نزدیک می‌شوند و اگر از سمت چپ (با مقادیرکمتر از)2 به 2 نزدیک شویم مقادیر تابع به عدد 4 نزدیک می‌شوند. چون ایندو مقدار با هم مساوی نیستند، پس وقتی x در یک همسایگی محذوف 2 به عدد 2 نزدیک می‌شود، مقادیر x() f به عدد مشخصینزدیک نمی‌شوند و درنتیجه این تابع در 2 حد ندارد.تعریف حد راست:اگر تابع f در یک همسایگی راست نقطه ای مانند a تعریف شده باشد می‌گوییم حد راست تابع f در نقطه x = a برابرعدد L 1 است هرگاه مقادیر تابع f را به هر ٔ اندازه دلخواه بتوان به L 1 نزدیک کرد، به شرط آنکه متغیر x(از سمتراست) به قدر کافی به a ، نزدیک شود.در این صورت می‌نویسیم: = L 1 f + lim(x)a → xتعریف حد چپ:اگر تابع f در یک همسایگی چپ نقطه ای مانند a تعریف شده باشد می‌گوییم حد چپ تابع f در نقطه x = a برابرعدد L 2 است هرگاه مقادیر تابع f را به هر ٔ اندازه دلخواه بتوان به L 2 نزدیک کرد، به شرط آنکه متغیر x(از سمتچپ) به قدر کافی به a ، نزدیک شود.در این صورت می‌نویسیم: = L 2 f(x) − lima → xاگر تابعی در یک همسایگی محذوف نقطه ای مانند a ، تعریف شده باشد، آن گاه با توجه به مفهوم حد راست و حد چپ می‌توانگفت:حد تابع f در نقطه x = a وجود دارد اگر و تنها اگر حد چپ و راست تابع f در x = a موجود و با هم برابر باشند.نتیجهاگر حد چپ و حد راست f در نقطه x = a ، دو مقدار متمایز باشند آن گاه تابع f در نقطه x = a ، حد ندارد.