شیمی (2) صفحه ۷۵
با کمی‌دقت درمی‌یابید که به آسانی منی توان از جمع سه واکنش ترموشیمیایی صفحۀ قبل بهواکنش موردنظر رسید. در این شرایط باید از قواعد رایج در ترموشیمی‌بهره برد.در واکنش موردنظر، نخستنی واکنش دهنده گرافیت با ضریب استوکیومتری برابر با 1است که در معادلۀ نخست نیز با همان ویژگی ها دیده می‌شود. دومنی واکنش دهنده، گازهیدروژن با ضریب استوکیومتری برابر با 2 است که در ٔ معادله دوم نیز واکنش دهنده اما باضریب استوکیومتری برابر با 1 است؛ از این رو، باید این معادله ترموشیمیایی در 2 ضرب شود.kJ -572 = 4 ∆H O(l(2 2H)g(2 O +)g) 2 2H 4)سومنی ماده در واکنش موردنظر، (g) CH 4 بوده که تنها فراورده با ضریب استوکیومتریبرابر با 1 است، ماده ای که در سومنی معادله، واکنش دهنده با همان ضریب استوکیومتری شکل ــ9 سوخنت متان در سطحاست. وارونه کردن این معادله هدف ما را تأمنی می‌کند. مرداب. گاز متان نخستنی بار از سطحمرداب ها جمع آوری شده، از این رو بهkJ 0 +89 = 5 ∆H(g(2 2O +)g(4 CH O)l(2 2H +)g) 2 CO 5) گاز مرداب معروف است.اینک از جمع معادله های ،1 4 و 5 می‌توان به ٔ معادله ترموشیمیایی مورد نظر رسید. این آیا می‌دانیدروند نشان می‌دهد که ∆H آن برابر با جمع جبری 1 ،∆H 4 ∆H و 5 ∆H خواهد بود.یکی از منابع باور نکردنی اما به4 = -572kJ ∆H O(l(2H 2)g(+ O 2)g) 2H 2 4) اثبات موریانه ها رسیده هستند. تولید گاز هنگامی‌که این متان،kJ 0 +89 = 5 ∆H(g(2 2O +)g(4 CH O)l(2 2H +)g) 2 CO 5) حشره چوب را می‌خورد، سلولزآن پس از گوارش به برخی مواداز جمله متان تبدیل می‌شود.این حشره ساالنه بیش از 17 0+ 89 0 kJ = -75/5kJ(-572kJ(+)-393/5kJ) = میلیون تن متان تولید می‌کند.نخستنی بار هنری هس دریافت که گرمای یک واکنش معنی به راهی که برای اجنام آندر پیش گرفته می‌شود، وابسته نیست. به دیگر سخن با استفاده از ∆H دو یا چند واکنش دیگرمی‌توان ∆H یک واکنش معنی را به دست آورد، به شرطی که شرایط اجنام ٔ همه واکنش هایکسان باشد. امروزه از این نتیجه با نام قانون هس یاد می‌شود، قانونی که به جمع پذیریگرمای واکنش ها معروف است. بیان علمی‌قانون هس براساس مفهوم ،∆H به صورت زیراست:«اگر معادلۀ واکنشی را بتوان از جمع معادلۀ دو یا چند واکنش دیگر به دست آورد،∆H آن نیز از جمع جبری ∆H همان واکنش ها به دست می‌آید».75